1. Ý nghĩa chiến lược của kiến trúc, nền tảng và dữ liệu đồng bộ
Chủ đề Ngày Chuyển đổi số quốc gia năm 2026 mang tính định hướng sâu sắc, nhấn mạnh vào chiều sâu cốt lõi của quá trình chuyển đổi số quốc gia. Để hệ thống số đạt được những “kết quả thực chất”, nền móng của hệ thống phải được xây dựng dựa trên một “kiến trúc” đồng bộ, một “nền tảng” thông minh và nguồn “dữ liệu” được liên thông xuyên suốt. Thời gian qua, việc Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị số 34/CT-TTg ngày 16/9/2024 về việc xây dựng đề án chuyển đổi số của các bộ, ngành, địa phương đã tạo cơ sở pháp lý và định hướng quyết liệt để các cấp quy hoạch lại bức tranh tổng thể về hạ tầng công nghệ số.
Đặc thù đối với ngành Tài chính, thông tin và dữ liệu đóng vai trò như “huyết mạch” của nền kinh tế. Dữ liệu tài chính không chỉ phục vụ công tác quản lý chuyên ngành mà còn là cơ sở gốc rễ để hoạch định chính sách kinh tế vĩ mô. Sự thiếu đồng bộ trong kiến trúc hoặc sự phân mảnh của dữ liệu sẽ dẫn đến lãng phí nguồn lực và làm suy giảm hiệu lực quản trị. Do đó, quy hoạch chuẩn hóa nền tảng và dữ liệu là bước đi tất yếu để nâng tầm hiệu quả quản trị quốc gia.
2. Kết quả thực chất: Thước đo đánh giá hiệu quả quản trị quốc gia
Bản chất của chuyển đổi số không dừng lại ở việc tin học hóa tài liệu giấy hay nâng cấp trang thiết bị, mà phải đi đến các “kết quả thực chất”. Kết quả đó được đo lường thông qua:
- Khả năng tối ưu hóa quy trình nghiệp vụ và giảm thiểu thời gian xử lý các thủ tục hành chính, tài chính.
- Sự gia tăng tính công khai minh bạch trong quá trình phân bổ và quyết toán ngân sách.
- Năng lực ra quyết định dựa trên dữ liệu thực (data-driven decision making).
Vì vậy, việc tham gia tham mưu xây dựng Trung tâm giám sát, điều hành thông minh (IOC) và nâng cấp, mở rộng Kho dữ liệu dùng chung tỉnh Phú Thọ là cần thiết và cấp thiết, nhằm hoàn thiện hạ tầng dữ liệu lõi và nền tảng điều hành của tỉnh nói chung cũng như cơ sở dữ liệu chuyên ngành tài chính nói riêng; khắc phục những hạn chế của hệ thống hiện hữu; tăng cường kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu; đồng thời nâng cao năng lực giám sát, phân tích, dự báo và hỗ trợ trong công tác tham mưu ra quyết định.
3. Sở Tài chính Phú Thọ: Hành động thực, giá trị thực
Bám sát định hướng của Ngày Chuyển đổi số quốc gia 10/10/2026, Sở Tài chính Phú Thọ đã và đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp gắn với chức năng quản lý tài chính - ngân sách tại địa phương. Trên cơ sở Công văn số 4760/BTC-CNTT ngày 16/4/2026 của Bộ Tài chính về việc kết nối chia sử dữ liệu của ngành tài chính với Trung tâm điều hành thông minh các địa phương, Sở Tài chính đã tham mưu cho UBND tỉnh một số nội dung chính như sau:
- Kiến tạo nền tảng số ngành Tài chính địa phương: Xây dựng hệ sinh thái công nghệ thông tin đồng bộ với Khung Kiến trúc Chính phủ điện tử và chiến lược chuyển đổi số của tỉnh Phú Thọ. Sở Tài chính đã tham mưu cho UBND tỉnh ban hành danh mục cơ sở dữ liệu ngành tài chính, đồng thời đã thực hiện xong kết nối chia sẻ dữ liệu từ các cơ sở dữ liệu của Bộ Tài chính về Trung tâm điều hành thông minh của tỉnh.
- Khai thác sâu dữ liệu tài chính: Tiến hành số hóa, làm sạch và kết nối cơ sở dữ liệu về thu - chi ngân sách, tài sản công, định mức giá cả thị trường trên địa bàn toàn tỉnh. Kho dữ liệu tập trung sẽ giúp Sở Tài chính kịp thời tham mưu cho UBND tỉnh các quyết sách điều hành kinh tế vĩ mô linh hoạt, chính xác.
- Chuyển biến chất lượng dịch vụ công: Cải tổ và số hóa các quy trình giải quyết thủ tục hành chính liên quan đến cấp phát, thẩm định và quản lý tài sản nhà nước. Mục tiêu là xử lý hồ sơ hoàn toàn trên môi trường mạng, tiết kiệm tối đa thời gian cho các đơn vị sử dụng ngân sách.
- Phát triển nguồn nhân lực số: Triển khai các khóa bồi dưỡng năng lực, kỹ năng số, bảo mật an toàn thông tin cơ bản và nâng cao cho đội ngũ cán bộ, công chức thuộc Sở. Đảm bảo mỗi cán bộ, chuyên viên đủ năng lực làm chủ các hệ thống phân tích tài chính hiện đại.
Việc triển khai Trung tâm Giám sát, điều hành thông minh và Kho dữ liệu dùng chung tỉnh Phú Thọ tập trung, thống nhất, hiện đại, an toàn và phù hợp với Khung kiến trúc dữ liệu quốc gia, Khung kiến trúc dữ liệu tỉnh Phú Thọ là cấp thiết; Từ đó, Sở Tài chính đã phối hợp với Công an tỉnh, Sở Khoa học và công nghệ thực hiện việc tích hợp, quản lý, lưu trữ, chia sẻ và khai thác dữ liệu tập trung từ Bộ Tài chính về Trung tâm điều hành thông minh của tình; xây dựng chuẩn hóa dữ liệu, siêu dữ liệu, dữ liệu danh mục dùng chung và các cơ chế quản trị dữ liệu theo nguyên tắc “đúng - đủ - sạch - sống - thống nhất - dùng chung”.
Góp phần thực hiện thành công các mục tiêu của Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, Chương trình hành động của Chính phủ và các chiến lược, kế hoạch chuyển đổi số của tỉnh Phú Thọ giai đoạn 2026-2030. Tăng cường khả năng tương tác giữa chính quyền với người dân, doanh nghiệp thông qua các nền tảng số và các công cụ giám sát, phản ánh hiện trường; Nâng cao tính công khai, minh bạch trong hoạt động quản lý nhà nước; tăng cường giám sát việc thực thi công vụ của các cơ quan, đơn vị;